In de kerk vertellen wij verhalen. Verhalen uit de bijbel! Als we goed luisteren dan blijken het allemaal heel menselijk verhalen te zijn over God en goddelijke verhalen over de mens.

In de kerstnacht vertellen we ook zo’n verhaal. Een menselijker verhaal kan haast niet. Het begint met een volkstelling uit een soort van machtswellust, door een zeer met zichzelf ingenomen machthebber. Iedereen wordt op pad gestuurd! Ook een man, en een vrouw in verwachting. Een jonge zwangere vrouw! Niet omdat ze willen, maar omdat het moet! Ongetwijfeld zouden ze de geboorte van hun kind liever thuis hebben afgewacht.

En onderweg gebeurt het. Want wat weet een ongeboren kind er ook van of het gelegen komt of niet. Het is volgroeid en dus komt het. Welkom of niet! Gelegen of ongelegen! Dit kind kwam wel op een heel ongelegen moment. Ergens onderweg! Onder omstandigheden die niet te vergelijken zijn met die van ons,vandaag de dag. Geen bed, geen onderdak, en al helemaal geen ziekenhuis in de buurt. Wat rest is een stal, wat doeken en een kribbe. Met zorg omgeven door een lieve moeder en vader. Dat is het menselijke verhaal van de geboorte van God, die mensen liefheeft. God wordt kind!

En als dat gebeurt is dan wordt het aangekondigd. Dan wordt het verteld: “dat heden voor u in de stad van David de Zaligmaker geboren is; Hij is Christus, de Heer en dit zal voor u het teken zijn: u zult het Kindje vinden in doeken gewikkeld en liggend in de kribbe.”.

Het kerstverhaal tekent de kwetsbaarheid van een kind. Een kind heeft geen macht. Een kind is kwetsbaar machteloos. Is aangewezen op de goede zorgen van volwassene. Moet zich veilig weten en degene die hem verzorgen, blindelings kunnen vertrouwen.  Wat dat laatste betreft zijn we de afgelopen weken, na allerlei verhalen over kindermisbruik, ons weer eens pijnlijk van bewust geworden van het feit dat dat niet vanzelfsprekend is.  Maar het maakt vanavond duidelijk dat het kerstverhaal dus geen verhaal is van gisteren of van morgen. Maar heden! Heden is hij geboren! Vandaag dus, midden in ons leven van alledag, wordt ons de kwetsbaarheid van het kind getoond. Niet de macht is het teken dat ons wordt gegeven, maar het kind, kwetsbaar slechts in doeken gewikkeld, in een kribbe.  Helemaal geen luxe. In de geboorte van het kind is de Zaligmaker aan ons getoond. Op deze wijze wordt zichtbaar dat God nooit vrede brengt door macht en geweld, maar door kwetsbaarheid!

Ik hoef u vanavond niet te schetsen waar overal ter wereld sporen van macht en geweld zichtbaar zijn. Dat kunt u ongetwijfeld zelf invullen. Menselijke macht en geweld, laten we dat vooral niet vergeten. Daar kunnen we God niet de schuld van geven.

Integendeel zelfs. God draait vanavond, als het aan Hem ligt, de wereld om. Dat kan ook niet anders.  Want een kind dat geboren wordt ziet niet de macht en het geweld. Ziet niet de duistere kant van ons bestaan! Een kind dat geboren wordt ziet het goede, omdat het goede in het kind zit. Dat is niet naïef, van het kind! Dat is haar wereld, haar speelse kwetsbare wereld.

Wij volwassene doen er vaak van alles aan om een kind maar zo snel mogelijk uit die naïviteit, van het kind-zijn, weg te halen. Om ze zo snel mogelijk volwassen te laten worden! Omdat een kind voorbereid moet zijn op ‘onze wereld’.  Op die harde werkelijkheid van macht en geweld.

Maar een kind wil dat natuurlijk niet! Een kind wil die naïviteit niet kwijtraken. Een kind wil blijven spelen, in alle kwetsbaarheid! En God wordt een kind omdat kinderen gelijk hebben; alles moet ondersteboven. God wordt een kind omdat wij, om verschillende redenen, niet in staat zijn om ons te verheffen tot het goddelijke.

Als wij iets van het Kerstfeest willen leren is het dit: de zaak moet inderdaad op zijn kop, alles moet andersom, dan wij denken. Wie groot wil worden moet klein zijn. De eersten zullen de laatste zijn. De grootste moet de kleinste zijn. We moeten heersen door te dienen. De Zaligmaker is geboren, als een kind, als een helper, die vrede wil brengen in een verscheurde wereld. De Zaligmaker is geboren, om te redden en om te bevrijden wie verloren dreigen te gaan. Hij brengt, zonder voorwaarde vooraf, zonder aanziens des persoons, vrede voor alle mensen.  Is dat naïef? Nee dat is niet naïef! Dat is geloven. Dat is vertrouwen dat we niet bevreesd hoeven te zijn. Een geboorteaankondiging die ons allemaal aangaat, uniek en heel persoonlijk, dat is het! Die het kind in ons opnieuw geboren laat worden

Het verhaal van de geboorte, is niet het verhaal van de verjaardag van Jezus. Dat vieren we niet! We vieren dat God onder de mensen is gekomen. Niet met macht, maar in de persoon van een kind, in kwetsbaarheid!

Amen.